{"id":239,"date":"2022-01-26T10:52:56","date_gmt":"2022-01-26T09:52:56","guid":{"rendered":"https:\/\/bioeducator.eu\/?page_id=239"},"modified":"2025-03-31T17:41:20","modified_gmt":"2025-03-31T15:41:20","slug":"hodowle-komorek-i-tkanek-in-vitro","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/bioeducator.eu\/?page_id=239","title":{"rendered":"Hodowle kom\u00f3rek i tkanek in vitro."},"content":{"rendered":"\n

Zdanie \u201eW mojej pracy zajmuj\u0119 si\u0119 hodowl\u0105 kom\u00f3rek in vitro\u201d cz\u0119sto budzi w s\u0142uchaczach skojarzenie z zap\u0142odnieniem in vitro. Czy jednak jest to w\u0142a\u015bciwy trop? Hodowla in vitro zarodk\u00f3w, mimo i\u017c najbardziej znana, to tylko wierzcho\u0142ek g\u00f3ry lodowej zastosowa\u0144 tej techniki.<\/p>\n\n\n\n

Co to in vitro?<\/h2>\n\n\n\n

\u201eIn vitro\u201d po \u0142acinie oznacza \u201ew szkle\u201d. [i]<\/a> Badania in vitro to zatem nic innego jak przeniesienie reakcji zachodz\u0105cych normalnie w \u017cywym organizmie do warunk\u00f3w laboratoryjnych. Dotyczy to zar\u00f3wno reakcji chemicznych, jak r\u00f3wnie\u017c wzrostu i r\u00f3\u017cnicowania kom\u00f3rek i tkanek.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Dlaczego in vitro?<\/h2>\n\n\n\n
\n
\n

Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce pierwsze eksperymenty polegaj\u0105ce na obserwowaniu kom\u00f3rek nerwowych \u017caby okaza\u0142y si\u0119 prawdziwym prze\u0142omem [2]. Mimo i\u017c R. G. Harrison nie zna\u0142 sposobu na utrzymanie hodowli przy \u017cyciu, da\u0142 pocz\u0105tek rozwoju niesamowitego narz\u0119dzia poznawczego dla nauki i medycyny. Dzi\u0119ki odzwierciedleniu warunk\u00f3w panuj\u0105cych w \u017cywym organizmie, mo\u017cna bada\u0107 procesy, kt\u00f3rych nie da si\u0119 zasymulowa\u0107 na sztucznych modelach. Hodowle kom\u00f3rek i tkanek in vitro uniezale\u017cni\u0142y ponadto w du\u017cym stopniu badaczy od eksperymentowania na zwierz\u0119tach. Pozwoli\u0142o to w wielu przypadkach wyeliminowa\u0107 problem etyczny. Obecnie trudno przeceni\u0107 rol\u0119 hodowli in vitro w rozwoju nauki, medycynie, biotechnologii. Zastosowanie hodowli kom\u00f3rek i tkanek jest powszechne i wykorzystywane r\u00f3wnie\u017c na skal\u0119 przemys\u0142ow\u0105. U\u017cywa si\u0119 ich mi\u0119dzy innymi do bada\u0144 cytotoksyczno\u015bci substancji chemicznych. Dzi\u0119ki modelom imituj\u0105cym kosmki jelitowe bada si\u0119 przepuszczalno\u015b\u0107 jelita dla lek\u00f3w oraz innych zwi\u0105zk\u00f3w. Kom\u00f3rki w hodowli in vitro produkuj\u0105 bia\u0142ka, np. insulin\u0119 na skal\u0119 przemys\u0142ow\u0105. Mo\u017cna wyhodowa\u0107 fragment sk\u00f3ry i u\u017cy\u0107 go do autoprzeszczepu. Zastosowa\u0144 jest ca\u0142e mn\u00f3stwo.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"Hodowla
Hodowla kom\u00f3rek in vitro<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Rodzaje hodowli in vitro.<\/h2>\n\n\n\n

Hodowla pierwotna<\/strong> to kom\u00f3rki pobrane bezpo\u015brednio z organizmu jedn\u0105 z dost\u0119pnych metod. Wed\u0142ug definicji do 24 godzin nie mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o hodowli, a jedynie o zawiesinie kom\u00f3rek. Po pierwszym pasa\u017cu hodowla pierwotna staje si\u0119 hodowl\u0105 wt\u00f3rn\u0105. Najcz\u0119\u015bciej kom\u00f3rki w hodowli pierwotnej przyczepiaj\u0105 si\u0119 do pod\u0142o\u017ca tworz\u0105c pojedyncz\u0105 warstw\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Hodowla in vitro w zawiesinie<\/strong> mog\u0105 by\u0107 prowadzone dla kom\u00f3rek, kt\u00f3re mog\u0105 rosn\u0105\u0107 i proliferowa\u0107 niezale\u017cnie od przyczepiania si\u0119 do pod\u0142o\u017ca. Dotyczy to m.in. linii kom\u00f3rkowych, kom\u00f3rek nowotworowych lub kom\u00f3rek krwi.<\/p>\n\n\n\n

Hodowle narz\u0105dowe <\/strong>pozwalaj\u0105 najlepiej odtworzy\u0107 sytuacj\u0119 in vivo. Dzi\u0119ki hodowli ca\u0142ych narz\u0105d\u00f3w lub ich fragment\u00f3w zostaj\u0105 zachowane naturalne interakcje mi\u0119dzy kom\u00f3rkami, co pozwala na uzyskanie wysoce wiarygodnych wynik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Hodowle na mikrono\u015bnikach<\/strong> daj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wzrostu du\u017cej ilo\u015bci kom\u00f3rek adherentnych w stosunkowo niewielkiej obj\u0119to\u015bci medium. S\u0105 to hodowle prowadzone na kulkach wykonanych z r\u00f3\u017cnego rodzaju tworzywa (dekstranowych, szklanych, \u017celatynowych, plastikowych).<\/p>\n\n\n\n

Hodowle przestrzenne<\/strong> prowadzone s\u0105 w celu stworzenia modeli na\u015bladuj\u0105cych tkanki i narz\u0105dy \u017cywego organizmu. Zalicza si\u0119 do nich hodowle narz\u0105dowe, agregaty i sferoidy, kokultury organotypowe, hodowle na sztucznych naczyniach w\u0142osowatych, modele tkankowe i narz\u0105dowe.<\/p>\n\n\n\n

Czy hodowle kom\u00f3rkowe i tkankowe wymagaj\u0105 specjalnych warunk\u00f3w?<\/h2>\n\n\n\n

Wyposa\u017cenie pracowni in vitro wymaga odpowiedniej wiedzy i przygotowania. Hodowle musz\u0105 odbywa\u0107 si\u0119 w sterylnych warunkach z zachowaniem bardzo restrykcyjnych zasad aseptyki. Nale\u017cy dezynfekowa\u0107 sprz\u0119t laboratoryjny oraz powierzchnie. Ponadto naczynia hodowlane mo\u017cna otwiera\u0107 wy\u0142\u0105cznie w komorze laminarnej. Hodowle in vitro prowadzone s\u0105 w okre\u015blonych warunkach wilgotno\u015bci, temperatury i zawarto\u015bci CO2<\/sub>. U\u017cywa si\u0119 medium hodowlanego z zawarto\u015bci\u0105 substancji od\u017cywczych i soli mineralnych. Ma to na celu w jak najwi\u0119kszym stopniu upodobni\u0107 warunki hodowli do tych panuj\u0105cych w \u017cywym organizmie. Gdyby, pomimo restrykcyjnych zasad aseptyki, hodowla zosta\u0142a zanieczyszczona mikroorganizmami, profilaktycznie stosuje si\u0119 dodatek antybiotyk\u00f3w do medium.<\/p>\n\n\n

\n
\"Hodowla
Hodowla kom\u00f3rek na szalkach Petriego<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Trudno wyobrazi\u0107 sobie dzisiejsz\u0105 nauk\u0119 i medycyn\u0119 bez hodowli kom\u00f3rek i tkanek. Testowanie nowych lek\u00f3w, kosmetyk\u00f3w, suplement\u00f3w diety, badania nad alergenami pokarmowymi, produkcja bia\u0142ek terapeutycznych to jedne z wielu zastosowa\u0144. Metody zwi\u0105zane z hodowlami in vitro wpisane s\u0105 w standardy m.in. dobrej praktyki laboratoryjnej, czy te\u017c wytwarzania. Mo\u017cemy tylko czeka\u0107 na kolejne spektakularne odkrycia z ich udzia\u0142em.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

\u0179r\u00f3d\u0142a:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. [i]<\/a> \u00a0W\u0142adys\u0142aw Kopali\u0144ski<\/em><\/a>:\u00a0<\/em>in vitro; in vivo<\/em><\/a>. W:\u00a0S\u0142ownik wyraz\u00f3w obcych i zwrot\u00f3w obcoj\u0119zycznych\u00a0[on-line]. slownik-online.pl. [dost\u0119p 2016-07-09]. [zarchiwizowane z\u00a0<\/em>tego adresu<\/em><\/a>\u00a0(2013-07-02)].<\/em><\/li>\n\n\n\n
  2. Harrison R.G. 1907. Observation on the living, developing nerve fibre. Proc. Soc. Exp. Biol. Med. 4: 140- 143.<\/li>\n\n\n\n
  3. Hodowla kom\u00f3rek i tkanek in vitro. P.red. Stanis\u0142awy Stok\u0142osowej; 2004<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Chcesz by\u0107 na bie\u017c\u0105co? Zapisz si\u0119 do naszego newslettera!<\/p>

    [newsletter_form type=”minimal”]<\/div><\/div>\n\n\n\n